Online TransLiteration by girgit.chitthajagat.in, of http://www.videha.co.in/new_page_23.htm Disclaimer
You may also see this page in Bangla, Devanagari, Gujarati, Gurmukhi, Kannada, Malayalam, Oriya, Roman(Eng), Tamil, Telugu
logo logo

vi de h 

prathame maithili pakshaik ee patraika

manushimih sanskritame

ISSN 2229-547X VIDEHA

videh nootan ank gady

India Flag Nepal Flag

(c)2004-12.sarvadhikar lekhakadhin aa jatay lekhakak name nahi achhi tatay sanpadakadhin.

vi de h videh Videha বিদেহ http://www.videha.co.in videh prathame maithilee paakshik ee ptrikaa Videha Ist Maithili Fortnightly e Magazine videh prathame maithilee paakshik ee ptrikaa Read in your own script Roman(Eng) Gujarati Bangla Oriya Gurmukhi Telugu Tamil Kannada Malayalam Hindi nav ank dekhabak lel prishth sabhaken rifresh kae dekhoo.

1.kumar manoj kashyap- siman (vihani katha) 2.amit mishra- katha -prem nai jahar chhai 3.jagadanand jha 'manu'-mithilame jati-pati

1

kumar manoj kashyap

siman (vihani katha)

bhida seho apana sabh disak paisenjar tren me nahin huay se ansohant san lagat. aaeeyo tren me kasam-kassa bhida chhalaee....motara motari se alage. je kahuna bhitar trenak dibba me paisaba me safal bh' gel chhal o ehi manasa me jena poora tren okare samrajy huay aa aan keyo bhitar nahin pais' pabay. aa je bahar se bhitar kahuna paisaba lel radadhummas kene. muda tren ke ehi sabh saun kon darakar.....o t' niyat steshan sabh par rookait siti bajabait sarapat bhagal ja rahal chhal.

bhitar khidakee lag baisal ekata tis- paintis salak yuvak baharak ek ek ta drishy dekhi-dekhi k' vibhor bh' rahal chhal. ek ek ta drishy jena okar aahlad ke pankhi laga dene ho. baboo omhar dekhiyu o gachh-briksha kona sarapat padyal ja rahal chhai......he omhar dekhiyu bhains par o chhaunda kona nichain sutal chhai aa bhains chari rahal chhai ……......he omhar dekhiyu oee kat me aasaman tuti k' kona dharati par khasal chhai . he omhar dekhiyu .... ghasabahin sabh math par chhitta lene kona ek patiyani san thadh chhai.... omhar dekhiyu khet me fasil kona onghara rahal chhaee. ….!!! okar kat me baisal okar pita okar sabh bat par muskiya k' dekhathi aa okar pith thap-thapa k' okar utsahavardhan karathi. tren me baisal kivan thadho lok okara dekhi-dekhi muskiya rahal chhal. bhidak dhakka-mukkee kam bh' gel chhalai .

muda samane ke sit par baisal misaraji ke asahaj bhel ja rahal chhalani. badi kal dhari o apan pothi me apan khijh nukabait rahalah. jakhan ohi yuvak ke kutoohal aar badhale ja rahal chhalaee t' hunaka apan monak bhadas rokab kathin bh' gelani - 'aahan hinakar eelaj kono nik dktar s' kiyaik ne karabait chhiyani ? samuchit eelaj bhela s' ee avashye nike bh' jeta.'

' ham hinakar eelaje kara k' dilli s' ghar ghumal chhi.'

'taeeyo......!!?'

'daraasal hinaka nav aankhi je bhetalani hain tain dekhi-dekhi k' vibhor bh' rahal chhathi.'

misaraji ke halak sukh' lagalani. jaldi-jaldi sep ghont' lagala. munh s' eko shabd nahin baharelani. aparadh-baodh s' munh nukabait fer s' pothi ke panna palat' lagala.

***

2

amit mishr , gam-kariyan, jila -samastipur

katha *** prem nai jahar chhai ***



ekata gam | mananapur | bhorak samay | gamak bich durga mandir san uthait nari svar , gitak ehan pravah lage chhal je svayan sarasvati kamalak aasan par bais apan hathak vina sang madhur bhajan gabi rahal chhathin | yaih bhajan " jay jay bhairabi .........." san ai gamak manushy aa apan ankhi kholai chhathi | aab farichchh bhs gel chhai | kisan apan baradak sang khet dish chalalah |baradak ghet me banhal ghanti , ohi madhu bharal svar sang tal -men tal milayavak bharisak koshish ks rahal chhai | bhor sat baje ehi gam san ohi nari ke pahil bhent hoee chhai | kiran , ji han ,kiran nam chhai okar | solah -satrah varsh ke ghet lagene , manu kono aadha khilal gulabak kali | yuvanak chinh aab ujagar hobs lagal chhai | sundaratak chalait-firait dokan . kakaro san kono upama nai anupam . ekadam masum munh ,samajak riti-rivaj san anjan .gam me sabahak chaheti .kono kaj ehan nai je o nai k' sakaie .sab kaj me parangat ,kiran .

"
kiran ,gai kiran ,katS chal gelahi ,skulak der bhs rahal chhau ", sulochana tifin bann karait kiran kae sor kelakhin .

"
aabai chhiyu ,bas doo minat ", kahait kiran ghar san baharayal .kanek kal thamaki thor par muskee nachabait bajal ," man aai kane der san ebau ,aai ne hamar saheli pinkee kae janamadin chhai ,"
aa i kahait saikil ls skool dish chal delak .

skool me ekata ladaka chhalaie ,rakesh, padhai-likhai me gobarak chot ,muda paibala bapak ekalauta beta ,se pai kae garami jaroor chhalaie .sab sal mastar kae du ta hajariya ds dai aa varg me pratham ks jae .ek nammar kae uchakka .o jakhan-takhan kiran kae dekhait rahaie .aab kiran garib gharak sudharal beti ,o kee janS gelai ,je kanakhi kae arth kee hoi chhai .jahina aan sab chhatra-chhatraaa rakeshak kinal chankalet ,malaibarfa ,biskut aadi aneko chij sab khai chhal ohina kirano bina chhal-prapanch kae rakeshak sang rahai chhal .imhar kichh din san rakesh manhaga san manhaga aa sunnar san sunnar chij-bit sab aani ks kiran kae
chuppe-chap dai chhalai .jai avastha me ekhan kiran chhal ohi me viparit lingak prati aakarshan bhenai svabhavik chhai ,aa jaun paisa kae gamak lagi jae ts fer bate kon chhai . ieh karan chhai je rakeshak sang aab nik lagS lagalai . rakeshak jadu ehan chalale jai me fansi padhai-likhai sab pachhu chhuti gelai aa masti havi bh' gelai . ai aakarshan kae nam delak "prem" . prem ,jahi shabdak ekhan dhari kono upayukt paribhasha nai bhetal . prem ,jakara bere me jatek likhab tatek kam .prem ,shayarak tukabandi ,dil kae milan .prem , je maut san ladabak sahas dai chhai . laila-majanu bala prem bhel chhalai akee kichhu aur jani nai .

"
aau ,aau , aai bad der ks deliyai ," kiran kae aabait dekh rakesh bajal .
"
han ,kee karab saikil pangachar bh' gel chhal " kiran jabab delak .
rakesh makkhan lagabait bajal ," aaha , hammar jan kae aai bulait aabS padalai . . . kalhi chalab navaka skuti kin deb . . . takhan nai ne kono dikkat ."
kiran muskurait bajal ," dur jau ,skuti par chadhabai t' gamak log kee kahatai . kahatai je chhaudi bahais gelai ."

"
log kichhu kahaie kahS diyu ,ahan bataboo velentain de abi gel chhai gift kee lebai ," rakesh ekke sans me bajal .
"
ham kichhu nai leb ,jakhan prem kelau aa biyah karabe karab takhan ahank sab kichh apane aap hammar bh' jetai ," kiran vishvas ke sath bajal .

kanek kal maun brat kae palan kela kae bad rakesh kiranak hath pakarait bajal ," kiran ,ham chahai chhi ai ber velentain de par darabhanga ghumai lel chalab . jaun ahan kahab t' ekhane hotal buk karaba dai chhi " fer kane aur lag aabi bajanai shuroo kelak ." otS khub masti karab ,filam dekhab aa raj maidan me pikanik manayab aaor bahuto ras gapp karab ."

kiran apan hath chhodabait bajal ," nai nai ham asagar ahan sang darabhanga nai jayab . man hammar tang todi det , ahan jayab t' jau ham etai thik chhi ."

"
he . . .he . . . he . . . he . . . ena juni baju " rakesh kiran kae panjiyabait bajal ," ham ahan hoi bala gharabala chhi aa pati sang ghumai me kon harj chhai , matra ekke din kae t' bat chhai , ahan kono bahana bana leb ."

jena-tena k' rakesh appan bat mana lelak .tay din kiran aa rakesh shivajinagar san bas pakaid darabhanga dish chal delak . bhari rasta pyar-mohabbat kae bat batiyait rahal . darabhanga aabi raj kila dekhalak ,shyama mandir ,manokamana mandir me puja kelak , tavar chauk san shanping kela kae bad sanjh hotal me aayal .

aab ek kamara ,ek bed ,du jan .bad mushkil ghadi chhalai .
rakesh kahalak ."aau kane susta lai chhi ,kalhi bhore ehi tham san vida haeb ."
kiran pyar kae kari patti san apan aankhi banhi lene chhalai .bina kichhu bajane o sab karait gel je rakesh chahai chhalai .jaun kakhano birodho karai t' premak duhaee ds rakesh mana lai chhalaie .aur antatah o bhelai je nai hebak chahi .premak mayajal me fasal premak mantra san vashibhut kael kiran kichhu nai bajal .shayad appan prem par had san besi vishvas chhalai . bhore nin khujalai ts apana aap kae asagar dekhalak . kanek kal pratikshaaa kelak muda rakeshak kono ata-pata nai chhalai . kauntar par san pata chalalai je rakesh ts tin baje bhore chal gel chhalai .

aab bujhu kiran par bipatti kae pahad tuti padalai . bibhinn tarahak bat mon me aabai .man kae kee kahab .aagu jivan kona katab ,log kee kahatai .sochait-sochait mon ghor bhs gelai . gam dish jayabak lel dege nai uthai . katS jayab ,kee karab . chalait-firait lahash bhs gel chhalai kiran . bhid-bhad me rahito ekadam tanha .manak tufan rookabe nai karai . bekar , jivan bekar bhs gelai .sabata sochal sapana kshan me tuti gelai . sochai ,man kae afasar bani ks ke dekhete , bhagabati kae git ke getai .

etek din durga man kae puja kelau... takar inam i bhetal .....sab jhuth chhai ,... devi-devata sab bakabas chhai ..... garibak sath kono devi-devata nai dai chhai ....... sab kahai chhai ,. prem bad nik shabd chhai ,..........prem san patthar dil mom bhs jai chhai ,.....muda nai....... ,prem ts jahar chhai ,jahar ... jai san keval maut bhetai chhai ,maut kae siva kichhu aur nai ,maut . . . mrityu . . . .maut . . .jahar . . . . ham jani-bujhi ks i jahar pilaun ......... ham apavitra chhi , ham kulakshani chhi ......., ham dharati parak baojh chhi ......hamara jibak kono adhikar nai . hamara san ke lel ai duniya me kono jagah nai . ............ham man-bap kae ijjat aur nilam nai karab .......ham mari jayab , kakaro kichhu khabar nai hetai . ......ham appan balidan karab .aneko ras bat san manth lagai fati jetai . o ek dish daudal ,kimhar .se okaro nai pata , o katS ja rahal chhai ....., nai jani . ....dodit-daudit bhid me katto chal gelai . appan anjan manjil dish .

bhore aakhabarak mukhy prisht par mot-mot akshar me likhal chhal " solah-satarah sal kae ekata gor-nar yuvati relave patari par doo tukadi me bhetal .nam-gam kae pata nai chalal achhi . postamartam kae lel lash bhej del gelai yai . antim dah-sanskar pulisak nigarani me hoyat . . . . .




3

jagadanand jha 'manu'

mithilame jati-pati

ee matra vidanbana kahu va kono abhishap, je rajnaitik aajadi bhetlak 65 varsh bado ham mithilabasi apan sochken jati-patisan oopar nai utha pabi rahal chhi |

matr rajnaitik aajadi ai karne je rajnaitik roopasan ham svatantra chhi parangch aarthik roop san ham ekhano paradhin chhi | aarthik paradhinata | arthat ham apan ichchhanusar kharch nahi kay sakai chhi, mane dhanak abhab | hamar mon hoie apan bachcha kae konvent skool me padhabi muda nahi padha sakai chhi, i thik aarthik paradhinata | hamar mon hoie nik makan me rahi muda nahi kin sakai chhi, i thik aarthik paradhinata | hamar mon hoie hamaro lag motar saeekil, kar hue, hamaro kaniyan-bachcha nik kapada pahirathi muda nahi, i thik aarthik paradhinata |

svadhinata kae 65 varsh bado aarthik paradhinata kiek ?

kee hamara lag bidya kam achhi ?

kee ham kono rajaneta nahi banelahun ?

kee ham prakritik roopen upekshait chhi ?

uparokt sab bat galati achhi | vidya me ham kekaro san kam nahi chhi | rajaniti kae kheti apane khet me hoie | prakritik kripa apan dharati par poorn roopen achhi |

takhan kiek ? kiek ham svadhinata kae 65 varsh bado, aarthik paradhinatak jiban jibaik lel bebas chhi |

ekhano bachcha kae chokalet nahi aani ham kahait chhiyai, dant kharap bhay jetau | kami chokalet me nahi, kami hamar jebi me achhi |

aa i aarthik paradhinatak ek matra karan achhi, ham mithila basik sochab tarika | aajuk yug me jahikhan manukh chan-tara par apan pair rakhi chukal achhi, ham mithila basi ekhan tak jati-pati kae sochi san oopar uthai hetu taiyar nahi chhi |

babhan-solakanh kae nam par bibad | agara-pichhara kae nam par bibad | oonch-nich kae nam par bibad |

kono kaj kae lay k aagu badhoo, jekara napasand bhel, jati-pati kae nam par babal khada kay det | aa i kono ashikshait nahi bahut padhal-likhal vargon san nahi door bhay rahal achhi | shikshait mananiyavyakti sab chahe kono jatik huae, apan-apan jati kae jhand lay k-a- aagu aabi jait chhathi |

yadi ham svyan v apan mithila samaj kae vikasit v vikasashil dekhae chahai chhi t jati-pati kae jhanjhat san nikali k ek jut bhay aagu badhay parat |

ek sange chalai me matabhed svabhabik chhai aa okara dur kenaee nidant aabashyak chhai | muda oee matabhed me jati kae bich me nahi aani k vyaktigat aalochana, samalochana karabachahi |

kee kono got safal vyakti kae okar jati kae nam san janal jaee chhai ? nai, t safalata kae sidhi par chalai lel jati-patik sahara kiek |

i jati-patik rasta kichhu muthi bhari rajanetak chali chhain | hunakar bat mani t ham sab apan vikas chhori jati-pati me larait rahi aa o dust raj karait hamara sab kae sodhait rahat |

ai rachanapar apan mantavy ggajendra@videha.com par pathau.